2026-06-04
Шанааны яс багасгах мэс заслын дараах гаж нөлөө юу? Нөхөн сэргээх явц дахь хэвийн 6 шинж тэмдгийн гарын авлага
Шанааны яс багасгах мэс заслын дараа илрэх мэдрэмж буурах, хацар хонхойх, хамраас цус гарах зэрэг шинж тэмдгүүд нь гаж нөлөө юу эсвэл хэвийн нөхөн сэргэх хариу үйлдэл үү гэдгийг дэлгэрэнгүй тайлбарлах болно. Нүдний ухархайн доод мэдрэл, тогтоогч холбоос зэрэг анатомийн бүтцээс шалтгаалсан шалтгаан болон авах арга хэмжээг гоо сайхны мэс заслын нарийн мэргэжлийн эмчийн өнцгөөс нэгтгэн хүргэж байна.
Шанааны яс багасгах мэс заслын дараах түгшүүр, энэ нь гаж нөлөө юу эсвэл хэвийн үзэгдэл үү?
Сүүлийн үед нарийхан, зөөлөн нүүрний хэлбэртэй болохын тулд шанааны яс багасгах мэс заслыг (Zygoma Reduction) сонгох хүмүүс олширч байна. Гэвч мэс заслын дараа шууд толинд харах эсвэл бие махбодод гарах өөрчлөлтийг мэдрэх үедээ энэ нь гаж нөлөө юм биш биз гэж санаа зовох тохиолдол байдаг. Шанааны мэс заслын дараа илэрдэг олон төрлийн шинж тэмдгүүд нь ихэвчлэн анатомийн бүтцийн өөрчлөлтөөс шалтгаалсан жам ёсны нөхөн сэргэх үйл явц байх нь элбэг. Өнөөдөр үйлчлүүлэгчдийн хамгийн их асуудаг 6 шинж тэмдгийн шалтгааныг авч үзье.
1. Урд шанаа болон уруулын мэдрэмж буурах: Нүдний ухархайн доод мэдрэлийн нөхөн сэргэлт
Шанааны мэс заслын үед хамгийн их анхаарал хандуулах ёстой хэсгүүдийн нэг бол 'нүдний ухархайн доод мэдрэл (Infraorbital nerve)' юм. Энэ мэдрэл нь урд шанаанаас эхлээд уруул, буйлны мэдрэмжийг хариуцдаг. Мэс заслын явцад харагдах орчныг бүрдүүлэхийн тулд эргэн тойрны эдийг салгах үед энэ мэдрэл түр зуур татагдаж болно.
Мэдрэл шууд тасрах эсвэл ноцтой гэмтэл аваагүй л бол түр зуурын мэдрэмж буурах нь цаг хугацаа өнгөрөх тусам аажмаар сайжирдаг. Шанааны мэс заслын дараах сэтгэгдлүүдэд ихэвчлэн дурдагддаг 'хүний мах шиг санагдах' мэдрэмж нь энэ явцад илэрдэг нийтлэг үзэгдлүүдийн нэг юм.
2. Мэс заслын дараах хацар хонхойх: Тогтоогч холбоосны таталт
Бидний нүүрэнд арьс болон ясыг холбож, тулгуурладаг 'тогтоогч холбоос (Retaining ligament)' хэмээх хатуу эд байдаг. Шанааны ясыг дотогш шилжүүлэх мэс засал хийх үед энэхүү тогтоогч холбоос хамт татагдаж, арьсны гадаргуу түр зуур хонхойж харагдаж болно.
Ихэнхдээ мэс заслын явцад тогтоогч холбоосыг зохих ёсоор тохируулж үүнээс урьдчилан сэргийлдэг боловч хувь хүний арьсны уян хатан байдал эсвэл холбоосны таталтаас хамааран бага зэргийн хонхорхой үлдэж болно. Ийм тохиолдолд эдгэрэлтийн үе шатны дараа филлер эсвэл өөх суулгах зэргээр бүрэн нөхөх боломжтой тул нарийн мэргэжлийн эмчтэй зөвлөлдөхийг зөвлөж байна.
3. Хамраас цус гарах болон шингэн ялгадас: Хамрын дайвар хөндий болон мэдээ алдуулалтын нөлөө
Мэс заслын дараа хамраас цустай холилдсон шингэн гарах шинж тэмдэг нь үндсэн хоёр шалтгаантай байж болно. Нэгдүгээрт, мэдээ алдуулалтын үед оруулдаг гуурснаас үүдэлтэй салст бүрхэвчийн цочрол юм. Энэ нь энгийн хамрын цус шиг хурдан тогтдог.
Хоёрдугаарт, мэс заслын явцад шанааны ястай зэргэлдээх хамрын дайвар хөндий (нүүрний ясны доторх хоосон зай) түр зуур нээгдсэнээс үүсдэг. Мэс заслын дараа угаалга хийхэд ашигласан физиологийн уусмал эсвэл ариутгалын бодис хуримтлагдаж байгаад хэд хоногийн турш шингэн цустай холилдон гарч болох ч энэ нь хэдхэн хоногийн дотор аяндаа зогсох хэвийн үйл явц юм.
4. Чихний урд хэсгийн зөрөө болон сорвины хариу үйлдэл
Шанааны нум (Arch) хэсгийг тайрч дотогш түлхэх үед ясны байрлал шилжиж, гараар хүрэхэд бага зэргийн зөрөө мэдрэгдэж болно. Энэ нь яс товойж гарсан хэрэг биш, харин ч дотогш орсон хэсэг нь мэдрэгдэж байгаа хэрэг юм. Мөн зүсэлт хийсэн хэсгийн сорви хатуурах 'сорвины эд' үүсэх явцад түр зуур товойсон мэт санагдаж болох ч хэдэн сарын турш аажмаар зөөлөрдөг.
5. Зүүн, баруун бэхэлгээний боолтны байрлалын тэгш бус байдал
Рентген (X-ray) зураг авхуулсны дараа зүүн, баруун боолтны байрлал эсвэл хавтангийн хэлбэр өөр байгааг гайхдаг хүмүүс байдаг. Шанааны мэс заслын бэхэлгээний зарчим нь 'тэгш хэмтэй оруулах' биш, харин 'хамгийн тогтвортой бэхлэх байрлалыг сонгох' юм. Өвчтөн бүрийн зүүн, баруун ясны нягт эсвэл ясны хэлбэр бага зэрэг өөр байдаг тул хамгийн бат бөх бэхлэх цэгийг хайх явцад зүүн, баруун боолтны байрлал өөр байж болно.
6. Чамархай товойх үзэгдэл: Хацрын гүн өөхний даралт
Шанааны ясыг дотогш түлхэх үед нүүрний дотоод орон зай багасаж, түүний доор байрлах 'хацрын гүн өөх (Buccal fat)' даралтад ордог. Хацрын гүн өөх нь чамархай (шанааны дээд хэсэг) орчим хүртэл өргөн тархсан байдаг тул даралт тархах үед дээд хэсэг нь түр зуур товойж харагдаж болно. Энэ нь хаван буух үед сайжирдаг боловч шаардлагатай бол хожим бага хэмжээний хацрын гүн өөхийг авах замаар засаж болно.
Шанааны мэс заслын дараа илрэх эдгээр үзэгдлүүд нь ихэвчлэн хэвийн эдгэрэлтийн үйл явцад хамаардаг. Гэвч хувь хүн бүрийн нөхөн сэргэх хурд өөр байдаг тул шинж тэмдэг хүндрэх эсвэл хэт их санаа зовж байвал мэс засал хийлгэсэн эмнэлэгтээ очиж тогтмол үзлэгт хамрагдах нь хамгийн аюулгүй юм.